Bouwwoordenboek

Maak uw keuze via het alfabet:

a b c d e f g h i j k l m n o pqr s t u v wxyz

Zoek in termen en omschrijvingen op trefwoord:

Aanaarden

Met aarde of zand aanvullen rondom funderingsmetselwerk.

Aanhoeker

Schuin afgehakte dakpan ter plaatse van een hoekkeper of kilkeper.

Aanleggen

Het beginnen van een bouwwerk door het leggen van de eerste laag stenen voor gemetselde funderingen van opgaande muren.

Aanslag

Gedeelte van de stijl en de dorpel, waartegen een deur of draaiend raam sluit en waarbij, meestal onder een rechte hoek, de sponning aansluit. De aanslaglijst heet naald.

Aantrede

Het waterpas gelegen vlak van een traptrede; (als maat) de afstand tussen twee opeenvolgende stootborden of optreden.

Aanwerken

Zorgvuldig opsluiten in metselwerk (muurzijden van kozijnen e.d.).

Aanzet

Geboorte of begin van een boog of van een gewelf; de eerste steen of laag boven de rechtstand, die al deel is van de kromming van de boog of de gewelfkap. Hieraan beantwoordt de aanzetvoeg, die onder een ongeveer rechte hoek op de druklijn van de boog komt te staan.

Aanzetsteen

Ook: geboorte. Eerste steen links en rechts in een gemetselde boog. Evenals de sluitsteen zijn de aanzetstenen op constructieve punten geplaatst. Ze worden vanwege hun zwaardere belasting, maar ook uit decoratief oogpunt, veelal in natuursteen uitgevoerd.
Ook: een blok (meestal natuursteen of sierbeton) waarop bv. een vlechting begint.

Aardlekschakelaar

Schakelaar die de stroom automatisch uitschakelt bij gebreken van aangesloten elektrische apparaten. Een goede aardlekschakelaar heeft een testknop. De maximale stroom die mag lekken is 30 mA.
De aardlekschakelaar is voor lekken van stroom via de nuldraad (blauwe draad), de aardelektrode voor lekken van stroom via de aardedraad (geel/groene draad).

Aardnet

Het aardnet is soms een ander woord voor aardleiding, het geheel van leidingen die de "aarding" verzorgen.
Het aardnet is de aardleiding in de woning is doorverbonden met die van het collectieve aardnet. Dit aardnet bestaat uit een ondergrondse koperdraad die rond de woningen is gelegd.
Het aardnet is het netwerk dat in de betonvloer van vooral de badkamer wordt gelegd om alle metalen "meubileringen" aan te bevestigen. Zonder deugdelijke aarding kan elektrisch een levensgevaarlijke situatie ontstaan, simpel gezegd omdat er "stroom" op de metalen delen kan komen te staan. Het aardnet is nodig voor potentiaalvereffening conform NEN 1010, dwz. de aardingsvoorzieningen zorgen ervoor dat alles in een badruimte dezelfde potentiaal heeft zodat er geen stroom kan gaan lopen. Daartoe wordt alles ook op één centraal aardpunt (CAP) in de badkamer samengebracht.
(Vanwege bepaling 701.413.1.2.2 mag de verbinding tussen de vereffeningsleidingen en de beschermingsleidingen van de bad- of doucheruimte niet meer buiten deze ruimte gemaakt worden, dus bv. niet meer in de centrale aardingsdoos in de meterkast. In de toelichting van die bepaling wordt verwezen naar blad 10 van de NPR 5310. Daaruit blijkt dat het centrale aardpunt van de bad- of doucheruimte gebruikt moet worden als verbindingspunt tussen de metalen delen van de bad- of doucheruimte van deze ruimte en het centrale aardingspunt van de woning. De eerste figuur rechts, figuur 1 van blad 10 van de NPR 5310, illustreert een en ander. De tweede figuur geeft een eenvoudige maar duidelijke weergave.)

Summiere werkwijze aardnet bij een bad- of doucheruimte
Leg het aardnet op de betonvloer, verbindt het met een vertind koperen aardedraad van minimaal 6 mm2 doorsnede aan het centraal aardpunt (CAP) in de badkamer. Vanaf dit centrale aardingspunt moet eenzelfde aardedraad getrokken worden naar de centraaldoos van de woning, bv. in de meterkast. De verbinding van de te aarden delen en de CAP moeten ivm. controle zichtbaar zijn (speciale klemblokjes). Over betonvloer en aardnet wordt de afwerklaag van bv. zandcement gelegd.

Absolute zetting

Zakking van een pand in zijn geheel. De zakking kan gemeten worden tov. NAP.

Ademen

Het doorlaten van waterdamp door een relatief dun materiaal. Bv. beton en hout hebben een "ademend" vermogen dat we onder veel omstandigheden niet volledig mogen afsluiten door verf o.d.

Afbouw

Na de ruwbouw treedt de afbouw in: de woning is wind- en waterdicht, de riolering is aanwezig e.d. en de afbouwwerkzaamheden kunnen (voornamelijk) binnenshuis plaatsvinden.

Hoewel je ook dakafwerking, beglazing, balustraden en hekwerken, installaties, verlichting, beveiliging, zonwering e.d. tot de afbouwfase kunt rekenen, wordt bij afbouwbedrijven onder afbouw de volgende werken verstaan: binnenwandafwerking (stucwerk e.d.), gevelafwerking, vloerafwerking, plafonds. Ook de inrichting van keuken en badkamer behoren tegenwoordig meestal tot de afbouw.

Afdekband

Afdekbanden worden gebruikt voor het afdekken van borstweringen, kopgevels, tuinmuren e.d.

Afföhnen

Verwijderen van oude verflagen met hete lucht. De verflaag wordt zacht en kan vervolgens gemakkelijk worden afgekrabd. Deze methode is veiliger en beter voor de gezondheid dan afbranden.

Afhangen

Een deur of raam goed haaks afwerken en in de scharnieren hangen.

Afschot

Opzettelijke afwijking van de horizontale ligging van een goot, plat dak, stoep, terras, balkon of afvoerbuis, die voorkomt dat er water in of op blijft staan. Ook als maataanduiding gebruikt bij rioolstelsels en vloeistof bevattende leidingnetten, hier ook verhang genoemd.

Afsnuiten

Afwerken van houten (constructie) delen door de scherpe kanten weg te nemen.

Aftapkraan

Een kraan in de watermeterput waarmee men de waterleiding in huis kan aftappen. In de winter is aftappen van de waterleiding nodig als die onbeschermd buitenshuis loopt.

Afwerkvloer

Ook: dekvloer. Een vloer die op de (constructieve) vloer wordt aangebracht.

"Er zijn verschillende redenen om een dekvloer, ofwel werkvloer, aan te brengen op een dragende ondergrond. Egalisatie en isolatie, zowel van warmte als van geluid, zijn daarvan de meest voorkomende. Daarnaast zijn er ook nog verschillende methoden om een dekvloer aan te brengen: hechtend met de dragende ondergrond, los op een folie of zwevend op een isolatiepakket. Welke dekvloer en welke methode in een specifiek geval het meest efficiënt is hangt geheel af van de functie die een afwerkvloer krijgt en van uiteenlopende omstandigheden in het bouwwerk zelf."

Soorten afwerkvloeren zijn o.m.: gietvloeren zoals zandcementvloer, anhydrietvloeren, maar ook zwevende dekvloeren, (monolithisch) beton, hout (parket), natuursteen, tegels, terrazzo ("grind", "woongrind"), tapijt, linoleum, vinyl en andere kunststoffen.
Overigens, scheurvorming in afwerkvloeren wordt vermeden door: een druklaag ("gewapende" afwerkvloer, rode deel in de afbeelding rechts), een zwevende afwerkvloer of door een glijlaag tussen betonnen draagvloer en afwerkvloer aan te brengen. Voor de druklaag geldt dat de dikte minimaal 50 mm dient te zijn.

De bouwkundige term is eigenlijk dekvloer, maar afwerkvloer heeft meestal dezelfde betekenis. Een afwerkvloer zal vaak betrekking hebben op de "eindvloer" dus de vloerbedekking.

Algemene voorwaarden

Zie ook bestek. De voorwaarden waaronder een bouwwerk wordt uitgevoerd en waarin alle rechten en plichten van aannemer en opdrachtgever staan omschreven.

Amoveren

Slopen

Amsterdamse fundering

Paalfundering waarbij twee houten palen naast elkaar worden verbonden door een kesp. Daarop is het dikke vloerhout bevestigd, waarop gemetseld wordt.